Clientenraad Sociale Zaken Voorschoten

Jaarverslag 2017

Jaarverslag 2016 Cliëntenraad Sociale Zaken Voorschoten

Inhoud

  1. Voorwoord door de voorzitter
  2. Samenstelling Cliëntenraad
  3. Vergaderingen en deelname aan activiteiten
  4. Klankbordgroep WIJZ
  5. Onderwerpen van advisering in 2017
  6. Lopende zaken en aandacht punten 2018
  1. Voorwoord van de voorzitter

Voor u ligt het jaarverslag 2017 van de Cliëntenraad Sociale Zaken Voorschoten. De CSZV behartigt de belangen van inwoners met een uitkering vanuit de Participatie wet en anderen met een minimuminkomen. Om dit werk te kunnen doen krijgen wij informatie van de afdeling Werk en Inkomen in Leidschendam-Voorburg. Wij zijn positief over deze samenwerking. Wij worden goed geïnformeerd over de meeste zaken van het beleid, nieuwe nota’s, verordening en alles wat betreft de Participatie wet, Minimabeleid en Schuldhulpverlening. In 2017 speelden echter ook een aantal zaken die ons werk sterk hebben beïnvloed, en gecompliceerder hebben gemaakt.

Allereerst kwam door het zwalkende beleid van de gemeente Voorschoten over de vraag met welke gemeente men in de toekomst wilde gaan samenwerken, ook de samenwerking binnen de klankbordgroep onder druk te staan. De afdeling Werk en Inkomen in Leidschendam werd uitgebreid met Jeugd en Zorg, waardoor men het beperken van de onderwerpen binnen de klankbordgroep tot zaken van werk en inkomen als minder efficiënt zag. Immers, Voorschoten en Wassenaar hebben een gedeelde werkorganisatie die zich met de andere werkvelden binnen het Sociale Domein bezighoudt.

Tweede factor was het Provinciale toezicht, waardoor adviezen die financiële zaken betroffen eerst naar de Provincie moeten worden gestuurd. Ook hierbij moest de CSZV een aparte route nemen bij advisering en was er weinig tijd voor een gedegen advies. Dit Provinciaal toezicht hield ook in, dat er op allerlei zaken bezuinigd moest worden. Zelf de extra gelden die de gemeente ontving voor de bestrijding van armoede in gezinnen met kinderen zouden nodig zijn om de begroting van de gemeente sluitend te krijgen. Uiteraard heeft de CSZV zich hier van meet af aan tegen verzet en dit ook laten weten tijdens de gehouden Sociale Conferentie.

Derde factor was de vorming van een brede adviesraad Sociaal Domein. Lang was onduidelijk in hoeverre de CSZV in deze raad zou “opgaan” of als deelnemende werkgroep zou gaan fungeren.In juli 2017 is de Adviesraad Sociaal Domein statutair gestart en zal volgende periode verder invulling moeten krijgen. Tenslotte heeft de CSZV uiteraard ook een advies uitgebracht over het Beleidsplan Sociaal Domein,aangezien veel problemen waar onze cliënten mee te maken hebben meer dan alleen het inkomen betreffen. Schulden hebben meestal meerdere oorzaken, waarbij een integrale benadering essentieel is. Hierbij werkt Voorschoten samen met de gemeente Wassenaar in de werkorganisatie Duivenvoorde. Kortom, het was voortdurend schakelen tussen de drie gemeenten en de verschillende adviesraden.

Ik eindig met een positief bericht: in 2107 slaagde de CSZV erin drie nieuwe leden te werven. Deze leden zijn allen ervaringsdeskundigen. Hiermee is voldaan aan de wens van de staatssecretaris om meer cliëntleden in de adviesraden voor werk en inkomen te krijgen, naast de belangenbehartigers vanuit organisaties.

Ik wil natuurlijk alle leden van onze Cliëntenraad hartelijk danken voor hun enorme en positieve inzet en medewerking aan onze adviesraad en hoop dat deze raad nog lang op goede voet en prettige gang kan blijven doorgaan.

Maart 2018

voorzitter CSZV

 

  1. Samenstelling Cliëntenraad

In 2017 slaagde de CSZV erin nieuwe leden te werven en bestond de Cliëntenraad uit  8 personen:

Contact met de achterban.

Om beter de belangen van onze doelgroep te kunnen behartigen en contact gemakkelijker te maken, zijn wij via onze website bereikbaar. Daar kan iedereen een vraag stellen of een afspraak maken voor een persoonlijk gesprek. Zo hoopt de Cr op de hoogte te blijven van de problemen waar cliënten mee te maken krijgen. Individuele belangenbehartiging kan de Cr volgens haar Verordening niet bieden.  Hiervoor wordt verwezen naar de Sociale Raadsvrouw of een andere instantie.

  1. Vergaderingen en deelname aan activiteiten

In 2017 heeft de CSZV 8 keer intern vergaderd over lokale zaken en ter voorbereiding van standpunten in de Klankbordgroep.

Met de Klankbordgroep WIJZ vond 9 keer overleg plaats. Ter voorbereiding van een gezamenlijk advies werd nog twee keer apart met de andere adviesraden overlegd. Er was 1 bijeenkomst met de drie wethouders. Bij de vergaderingen voor de vorming de brede adviesraad en het Beleidsplan Sociaal Domein was de CSZV 4 maal vertegenwoordigd. Uiteraard waren wij ook aanwezig bij de Sociale Conferentie die in het najaar werd georganiseerd en bij de voorlichtingsbijeenkomsten van de gemeente over o.a. de collectieve zorgverzekeringen.

 Klankbordgroep

 De Klankbordgroep is een overleg van de leden van de Participatieraad Leidschendam-Voorburg en de cliëntenraden van Wassenaar en Voorschoten met de afdeling Werk, Inkomen, Jeugd en Zorg. Dit overleg was in 2017 bijna maandelijks. De Klankbordgroep heeft geen eigen verordening. De deelnemende cliëntenvertegenwoordigers werken allen volgens hun eigen verordening cliëntenparticipatie. De samenstelling van de KBG kan wisselen en het is de verantwoordelijkheid van de cliëntenraden zelf om ervoor te zorgen dat alle leden op de hoogte zijn van de dossiers die in de KBG behandeld worden.

Omdat gekozen is voor coproductie wordt de Klankbordgroep in een vroeg stadium door de beleidsmedewerkers betrokken bij de totstandkoming van beleidssstukken. De aparte cliëntenraden kunnen hun mening via het Kbg overleg inbrengen. Totdat het college haar standpunt heeft ingenomen en de beleidsstukken naar de gemeenteraad worden gestuurd, wordt geen advies van de KBG naar buiten gebracht. Door deze opzet kan de KBG vooraan in het proces invloed uitoefenen en meedenken. Voor haar adviezen kunnen de samenwerkende cliëntenraden gebruik maken van de secretariële ondersteuning van de Participatieraad Leidschendam-Voorburg.

De CSZV is van mening dat haar belangrijkste taak is de belangen te behartigen van inwoners van de gemeente met een minimum inkomen, die afhankelijk zijn van de gemeente. Velen van hen zijn in onze digitale samenleving niet zelfredzaam, soms laaggeletterd of beheersen onze taal nog onvoldoende. Communicatie op papier over rechten en plichten lijkt duidelijk, maar blijkt in de praktijk niet begrijpen te worden. In de vergaderingen van de kbg kunnen de adviesraden de verordeningen en beleidsregels toetsen aan de praktijk, zoals uitkeringsgerechtigden die ervaren. Ook in 2017 toonden de beleidsmakers hiervoor grote openheid, hetgeen door de CSZV zeer werd gewaardeerd.

Zoals in het voorwoord al werd opgemerkt kwam de samenwerking onder druk te staan en bleken de drie gemeenten steeds vaker aparte wegen in te willen of moeten slaan. De afdeling Werk en Inkomen werd gereorganiseerd en uitgebreid met de domeinen Jeugd en Zorg. Hierin gingen Wassenaar en Voorschoten uiteraard niet mee, aangezien dit lokaal beleid betreft. Het laatste gold ook voor het Minimabeleid.

  1. Onderwerpen van monitoring en advisering

5.1. Beschut werken, art.9 van de Re-integratieverordening (advies januari 2017).

In deze verordening verplicht de gemeente zich om beschut werk aan te bieden aan personen die hiervoor in aanmerking komen. De gemeenteraad van Voorschoten had bepaald dat dit alleen betaalde arbeid moest zijn. Een pilot in Leidschendam-Voorburg met een alternatieve vorm, het niet-loon vormend beschut werken gaf goede resultaten. Hierbij kunnen cliënten met behoud van hun uitkering een aantal maanden onder beschutte omstandigheden werkervaring opdoen. Van dit artikel 9a zou ook de CSZV een voorstander van zijn geweest, maar gezien de keuze van de raad moest ze zich beperken tot alleen art 9 loon vormend beschut werk. Het gaat hier om mensen die voorheen via de Wsw een werkverband kregen aangeboden en betreft een zeer klein aantal cliënten.

5.2 Advies analyse BUIG en ingezette maatregelen Arbeidsmarkt offensief (advies nov 2017).

Ook bij dit advies moest de CSZV een eigen route gaan. Het toezicht van de Provincie bepaalde dat alle stukken die de financiën van de gemeente betroffen eerst naar de Provincie gestuurd moesten worden. Dit leidde tot een versneld adviestraject. Het betrof wel een gunstig bericht: voor het eerst in lange tijd had Voorschoten een klein overschot op de uitkeringsgelden. Voorschoten was een voordeelgemeente in tegenstelling tot Leidschendam-Voorburg en Wassenaar.

Volgens de analyse van het bestand van uitkeringsgerechtigden zouden er 46 huishoudens in 2017 moeten uitstromen uit de bijstand om financieel rond te komen met de BUIG gelden. Extra inzet van de afdeling WIJZ was nodig voor realisatie van uitstroom van de volgende groepen klanten: oudere alleenstaanden, arbeidsbeperkten en mensen die instromen vanuit de WW. Vooral alleenstaanden zijn relatief dure cliënten. Hiervoor werden consulenten ingezet die hun eigen doelgroep bedienen en zo begeleiding op maat kunnen bieden. De CSZV stemde hier mee in, met de aantekening dat het in de praktijk vaak niet mogelijk zal zijn banen te vinden voor klanten die 55+ zijn.

Voor het advies op de evaluatie van de Maatregelen Arbeidsmarktoffensief werd een gezamenlijk advies uitgebracht door de raden van klankbordgroep. In 2017 was de afdeling WIJZ op vele fronten actief om klanten aan het werk te krijgen en contacten op te bouwen met werkgevers. Het advies hierover was positief. Het blijft belangrijk om niet alleen het digitale cliëntenbestand, maar ook de cliënten persoonlijk te kennen en te weten wat hun kwaliteiten zijn. Daarbij is het goed om nieuwe klanten snel op te roepen en niet te lang in de “kaartenbak” te laten zitten.

5.3 Extra Klijnsma geld voor armoede in gezinnen (advies februari 2017)

Het toezicht van de Provincie had betrekking op alle middelen van de gemeente. Dus ook op de extra gelden voor het Minimabeleid, die niet geoormerkt waren. Dit betrof in 2017 een extra bedrag van € 80.000,- speciaal bedoeld voor kinderen in gezinnen met een minimuminkomen. De gemeente Voorschoten wilde eerst een Sociale Conferentie organiseren om te weten wat er van deze gelden nodig was voor dit doel en een deel overhevelen naar de algemene middelen. Dit om het tekort op de begroting te helpen verkleinen en zo van het provinciale toezicht af te komen. Tegen dit plan heeft de CSZV zich van het begin af aan geprotesteerd omdat het niet voor dit doel door de staatssecretaris was gegeven. Toen de Sociale Conferentie niet doorging in het voorjaar heeft de CSZV geadviseerd geen nieuwe regelingen voor een kind-pakket te ontwikkelen, maar de gelden toe te kennen aan bekende stichtingen als St. Leergeld en het Sociaal Hulpfonds.

In september werd alsnog de Sociale Conferentie gehouden. Duidelijk was dat vooral gezinnen met schoolgaande kinderen elke maand vele euro’s te kort komen, waardoor deze kinderen niet mee kunnen doen in de samenleving. De CSZV een aantal voorstellen gedaan voor de besteding van de zgn. “Klijnsma-gelden”, bijvoorbeeld om zwemles mogelijk te maken voor ieder kind van onze gemeente. De Sociale Conferentie wees nog een andere categorie aan die ook maandelijks problemen heeft om rond te komen: alleenstaanden. Dit is de groep die niet (meer) aan betaald werk kan komen of alleen AOW heeft.

5.4. Beleidsplan Sociaal Domein 2018-2021 (advies december 2017)

Hierbij hebben de adviesraden van Voorschoten na een aantal bijeenkomsten een gezamenlijk advies uitgebracht, waarbij de CAW het voortouw heeft genomen. Met de visie en vijf hoofddoelen van het beleidsplan was de CSZV het eens zijn, maar zij had bezwaar tegen de belerende en soms denigrerende toon van sommige passages die over gezinnen gaan met een laag inkomen. Ook was er bezwaar tegen bepaalde uitdrukkingen zoals “zinvol leven”. Opmerkingen die tijdens het overleg door de CSZV gemaakt werden zijn deels in het uiteindelijke Beleidsplan verwerkt of opgenomen in het advies toegevoegde advies. Toegankelijkheid van de algemene en maatwerkvoorzieningen in het sociaal domein, liefst door 1 loket in te stellen waar men met alle vragen terecht kan, was al lange tijd een wens van de CSZV. Het Beleidsplan erkende het belang hiervan. Onduidelijk was de samenhang tussen de vijf hoofddoelen en de door de maatschappelijke partners aangedragen inhoudelijke onderwerpen. Hier moet in 2018 verder aan gewerkt worden. Ook wat het Beleidsplan Sociaal Domein, dat van toepassing is op de twee gemeenten, was de samenwerking met de adviesraad van de gemeente Wassenaar niet duidelijk. Dit leidde tot een gehaaste adviesprocedure.

  1. Lopende zaken en aandachtspunten in 2018

De CSZV hoopt dat na de verkiezingen duidelijk wordt met welke gemeente(n) Voorschoten in de toekomst gaat samenwerken. Ook de vorming van de brede adviesraad ASDV zal invloed hebben op het werk van de cliëntenraad. Zolang dit nog niet duidelijk is blijft de CSZV  gesprekspartner in de klankbordgroep en zal zij zich inzetten voor uitkeringsgerechtigden en andere minima van onze gemeente. De volgende zaken zullen wij in 2018 kritisch blijven volgen:

– Het succes van het re-integratiebeleid en de ingezette maatregelen.

– De re-integratietrajecten voor statushouders

– Loonkostensubsidie en loondispensatie

– Beschut werk en alternatief beschut werk

– Handhaving en procedures van bezwaar en beroep

– In hoeverre het principe van hart-wet-euro wordt toegepast

– Minimabeleid

 

secretaris

Maart 2018